ข้อมูลโดยย่อ

หวานกรอบเค็มเหนียวเปรี้ยวนุ่มเผ็ดกรุบมันฟูขม
ทีมงานบันทึก

วงล้อรสลักษณ์ — รูปรสและสัมผัสของมะขามแก้วสี่รส

ภาคกลาง

มะขามแก้วสี่รส

Four-Flavor Glazed Tamarind (Phichit) - มะขามแก้ว 4 รส, มะขามคลุก, มะขามแก้วพิจิตร, makham kaew, four flavour tamarind, tamarind candy phichit

ยังไม่มีคะแนนรีวิว
คะแนนผู้ชม
แตะดาวเพื่อให้คะแนน

มะขามคลุกสี่รสเจ้าตำนานของพิจิตร ทำจากมะขามเปรี้ยวพันธุ์กระดานคลุกเครื่องปรุงจนได้รส หวาน เปรี้ยว เค็ม เผ็ด ในเม็ดเดียว เหนียวหนึบ กินเพลิน แก้ง่วง เป็นของฝากขึ้นชื่อที่ผลิตในเมืองชาละวันมากว่าห้าสิบปี

รู้จักมะขามแก้วสี่รส

มะขามแก้วสี่รสเป็นมะขามแปรรูปที่นำเนื้อมะขามเปรี้ยวมาคลุกเคล้ากับน้ำตาล เกลือ และพริก จนได้รสชาติครบสี่รสในเม็ดเดียว คือหวานนำ ตามด้วยเปรี้ยว เค็ม และเผ็ดปลายลิ้นนิด ๆ เนื้อเหนียวหนึบเคี้ยวเพลิน นิยมปั้นเป็นเม็ดกลมห่อหรือบรรจุซองแบ่งกิน เจ้าดั้งเดิมของพิจิตรใช้มะขามเปรี้ยวพันธุ์กระดาน ฝักไม่ใหญ่เกินไป รสเปรี้ยวกำลังดี ทำให้คลุกแล้วได้รสกลมกล่อม แบรนด์ที่เลื่องชื่อคือมะขามแก้วสี่รส ประพัฒน์ เหลืองประเสริฐ และตราชาละวัน-ไกรทอง ซึ่งอยู่คู่จังหวัดพิจิตรมาห้าสิบกว่าปี เคยได้รับรางวัล OTOP ระดับห้าดาว เป็นของฝากยอดฮิตที่ใครไปพิจิตรมักซื้อกลับ กินเล่นได้ทุกวัน ช่วยแก้ง่วงระหว่างเดินทาง และเป็นขนมในความทรงจำของคนหลายรุ่น

เรื่องเล่าและที่มา

มะขามแก้วสี่รสถือกำเนิดที่จังหวัดพิจิตรจากภูมิปัญญาการถนอมมะขามเปรี้ยวซึ่งเป็นผลไม้ที่มีมากในท้องถิ่น โดยบ้านมะขามแก้วสี่รสตระกูลเหลืองประเสริฐ ได้ชื่อว่าเป็นเจ้าแรกของประเทศไทยที่นำมะขามมาคลุกทำเป็นสี่รส ภายใต้ชื่อมะขามแก้วสี่รส ประพัฒน์ เหลืองประเสริฐ ผูกกับตราสัญลักษณ์ชาละวัน-ไกรทอง อันเป็นตำนานประจำเมืองพิจิตร กิจการสืบทอดมากว่าห้าสิบปีจนถึงราวห้าสิบแปดปี ยังคงคัดมะขามพันธุ์กระดานและคลุกด้วยสูตรเดิม เจ้าของยังตั้งใจจ้างแรงงานในชุมชนและผู้สูงวัยเพื่อสร้างรายได้ให้ท้องถิ่น ด้วยรสชาติเป็นเอกลักษณ์และคุณภาพสม่ำเสมอ ทำให้ได้รับรางวัล OTOP ห้าดาวเมื่อปี 2552 และกลายเป็นของฝากคู่เมืองพิจิตรที่คนไทยรู้จักข้ามรุ่น เอ่ยชื่อเมื่อไรก็นึกถึงพิจิตรทันที

ที่มาของเรื่องเล่านี้
  • สาระของกองบรรณาธิการเชื่อมั่นสูงเรียบเรียงโดยกองบรรณาธิการ ginlen จากแหล่งอ้างอิง: https://www.facebook.com/makhamkhaew/ | https://pantip.com/topic/42885359 | https://www.wongnai.com/reviews/f3c7bb4455ad4c75a7b9e6e3faf15a0f - รวบรวมจากความรู้วัฒนธรรมทั่วไปโดยกองบรรณาธิการ

ระดับความเชื่อมั่นคือความชัดเจนของที่มาที่ระบุได้ ไม่ใช่การรับรองความถูกต้องทางประวัติศาสตร์

กินยังไงให้อร่อย

กินเป็นของว่างหรือขนมกินเล่นได้เลย หยิบเม็ดมะขามคลุกเข้าปากแล้วเคี้ยวช้า ๆ ให้รสหวานเปรี้ยวเค็มเผ็ดค่อย ๆ คลี่ออก เหมาะพกติดตัวเวลาเดินทางไกลเพราะช่วยแก้ง่วงและสดชื่น กินคู่ชาร้อนหรือกาแฟก็เข้ากัน เด็ก ๆ ชอบรสหวานนำ ผู้ใหญ่ชอบรสเปรี้ยวเผ็ดจี๊ดจ๊าด

มีขนมบ้านเกิดที่เรายังไม่มี? ส่งเข้ามาได้ ทีมงานตรวจสอบก่อนเผยแพร่และให้เครดิตผู้ส่ง ส่งเพิ่ม

วิธีเลือกซื้อ

สังเกตก่อนซื้อมะขามแก้วสี่รส

เลือกซองที่เม็ดมะขามเนื้อชุ่ม เหนียวนุ่ม ไม่แห้งแข็งหรือเยิ้มน้ำตาลจนแฉะ สีน้ำตาลเข้มสม่ำเสมอ ดูวันผลิตให้ใหม่และบรรจุภัณฑ์ปิดสนิท เลือกเจ้าที่ระบุใช้มะขามพันธุ์กระดานและมีตราแบรนด์ดั้งเดิมของพิจิตร จะได้รสสี่รสกลมกล่อมและคุณภาพคงที่กว่า

วิธีเก็บและคืนความสด

เก็บและอุ่นคืนมะขามแก้วสี่รสให้กลับมาอร่อยเหมือนใหม่

เก็บในซองหรือภาชนะปิดสนิท วางในที่แห้งเย็น พ้นแสงแดดและความชื้น จะอยู่ได้นานหลายสัปดาห์ถึงเป็นเดือนตามวันหมดอายุบนฉลาก หากอากาศร้อนชื้นควรเก็บช่องธรรมดาในตู้เย็นเพื่อกันน้ำตาลเยิ้มและเนื้อแฉะ ปิดปากถุงให้แน่นทุกครั้งหลังหยิบเพื่อคงความเหนียวหนึบ

ขนาดบริโภคอ้างอิง

หน่วยบริโภค ~40 กรัม

โดยประมาณ ขึ้นกับสูตรและผู้ขาย

งานฝีมือ

ทำมือสูตรดั้งเดิม

คำถามที่พบบ่อย

คำตอบสำคัญเกี่ยวกับมะขามแก้วสี่รสที่คนถามบ่อยที่สุด

มะขามแก้วสี่รสมีรสอะไรบ้าง

มีครบสี่รสในเม็ดเดียว คือหวาน เปรี้ยว เค็ม และเผ็ดนิด ๆ เกิดจากการนำเนื้อมะขามเปรี้ยวมาคลุกกับน้ำตาล เกลือ และพริก จนได้รสกลมกล่อมเคี้ยวเพลิน

ทำไมมะขามแก้วสี่รสเป็นของฝากคู่พิจิตร

เพราะเป็นของที่ริเริ่มในพิจิตรโดยตระกูลเหลืองประเสริฐ ซึ่งขึ้นชื่อว่าเป็นเจ้าแรกของไทย ทำต่อเนื่องมากว่าห้าสิบปีภายใต้ตราชาละวัน-ไกรทอง จนเป็นของฝากประจำจังหวัดที่คนรู้จักข้ามรุ่น

ใช้มะขามพันธุ์อะไรทำ

เจ้าดั้งเดิมใช้มะขามเปรี้ยวพันธุ์กระดาน ฝักไม่ใหญ่เกินไป รสเปรี้ยวกำลังดี เมื่อนำมาคลุกเครื่องปรุงจะได้เนื้อเหนียวหนึบและรสสี่รสที่ลงตัว

ตรวจทานล่าสุด 11 กันยายน 2569

รีวิวจากผู้ชิม

ยังไม่มีใครรีวิวมะขามแก้วสี่รส

เป็นคนแรกที่รีวิว แล้วรีวิวของคุณจะได้ป้าย "รีวิวคนแรก" ติดถาวร

เข้าสู่ระบบเพื่อรีวิว

เราจำขนมที่คุณดูล่าสุดเพื่อแนะนำ (เก็บในเครื่องของคุณ)

ข้อมูลชุดนี้เป็นส่วนหนึ่งของ ชุดข้อมูลเปิดของกินเล่นไทย (CC BY 4.0)